Ciąża a leki

Ważna informacja: Poniższy artykuł ma jedynie charakter informacyjny i nie może zastępować profesjonalnej porady lekarskiej.

Kiedy planujesz ciążę, powinnaś zwracać szczególną uwagę na leki, preparaty multiwitaminowe, parafarmaceutyki (także maści, kremy), a nawet zioła, które przyjmujesz. Niektóre z nich mogą bowiem wpłynąć negatywnie na rozwój płodu lub zaburzyć przebieg ciąży. Szczególnie w I trymestrze ciąży, kiedy trwa organogeneza, czyli kształtują się wszystkie narządy ciała dziecka.

Gdy odstawisz już antykoncepcję i do poczęcia może dojść w każdej chwili, najbezpieczniej konsultować każdy przyjmowany lek (także dostępny bez recepty) ze swoim ginekologiem. Jest to niezwykle istotne, ponieważ wiele leków wykazuje działanie teratogenne (powoduje uszkodzenie płodu).

Jeśli przewlekle chorujesz

Powinnaś jak najszybciej poinformować swojego lekarza prowadzącego o planach poczęcia dziecka. Pomoże on doprowadzić chorobę do stabilnej postaci i tak dobrać dawki (lub rodzaj) leków, by zminimalizować ryzyko niekorzystnego wpływu na płód. W przypadku niektórych leków, które wykazują zasadniczo działanie teratogenne, zmiana dawki może to ryzyko zminimalizować.

Zasady bezpiecznego przyjmowania leków:

Nie przyjmuj żadnych leków, preparatów wielowitaminowych, witamin, preparatów odchudzających, leków dostępnych bez recepty, ziół bez konsultacji z twoim ginekologiem, lekarzem rodzinnym bądź specjalistą, którzy są poinformowani o twoich planach poczęcia dziecka;
Nie zmieniaj zalecanych przez lekarza dawek bez porozumienia z nim;
Czytaj uważnie ulotki dołączone do leków i preparatów.

Kiedy lekarstwa są konieczne

Do każdego leku przyjmowanego przez ciężarną (a w trakcie starań o ciąże powinnaś traktować siebie jak potencjalną ciężarną) należy podchodzić z ostrożnością. Nie oznacza to oczywiście, że w każdym przypadku należy unikać leków. Jeśli jesteś przewlekle chora, np. cierpisz na padaczkę, cukrzycę, zaburzenia krzepnięcia krwi, choroby psychiczne, nadciśnienie i wiele innych schorzeń, nie przyjmowanie leków może być groźniejsze dla płodu i twojej ciąży, niż potencjalne ryzyko, jakie ich stosowanie ze sobą niesie.

Uzupełnianie niedoborów witamin i mikroelementów:

Kwas foliowy jest nie tylko bezpieczny, ale też konieczny, by uzupełnić jego niedobór i zapobiec powstawaniu wad cewy nerwowej u płodu (np. Acifolik);
Żelazo - preparaty żelaza pomagają zapobiegać niedokrwistości (np. Sorbifer Durules, Tardyferon);
Witaminy - w porozumieniu ze swoim lekarzem możesz przyjmować preparaty multiwitaminowe przeznaczone dla kobiet w ciąży (np. Feminatal, Prenatal, Materna).

Zioła. Naturalne, ale czy bezpieczne?

Podchodź ostrożnie do ziół, jeśli istnieje możliwość, że zaszłaś w ciążę. Wiele ziół można stosować w ciąży, są dobrą alternatywą dla leków syntetycznych, jednak trzeba je stosować pod kontrolą lekarza (co do rodzaju i dawek). Pamiętaj, że niektóre mieszanki ziołowe były od wieków wykorzystywane jako środki poronne i mogą wywołać przedwczesne skurcze macicy lub zaburzenia w rozwoju płodu. Zioła bywają silnymi alergenami, więc nie stosuj ziół, których wcześniej nie używałaś, i unikaj ziół egzotycznych. Sporadycznie stosowane herbatki ziołowe nie zaszkodzą przyszłej mamie.

Gdy choroba dopadnie?

Przeziębienie. Możesz zastosować tradycyjne "babcine" sposoby. Najlepsze będą łagodne ziołowe herbaty z kwiatu lipy, owocu malin lub gotowe mieszanki ziołowe dla ciężarnych i karmiących (np. Bronchial). Objawy przeziębienia można łagodzić także herbatą z cytryną i miodem lub sokiem z malin.
Gorączka i ból głowy. Przy wysokiej temperaturze przyjmuj preparaty zawierające paracetamol (Codipar, Apap). Stosuj je maksymalnie 2-3 dni. Unikać należy kwasu acetylosalicylowego i ibuprofenu.
Katar. Możesz stosować łagodne krople i spraye do nosa nawilżające i obkurczające śluzówkę (nie dłużej niż 2-4 dni), np. Sterimar, Blue Water, Heel Euphorbium, Xylogel. Skuteczne są również inhalacje. Nie wolno go lekceważyć, gdyż infekcja może się rozwinąć i zejść na dolne drogi oddechowe.
Kaszel. Możesz złagodzić kaszel łagodnymi syropami dla dzieci, ziołowymi (Plantaginis, Tussipini D, Drosetux) lub lekami homeopatycznymi (Oscillococinum, Stodal). Jeśli kaszel utrzymuje się ponad trzy dni, konieczna będzie konsultacja z lekarzem. Należy unikać leków przeciwkaszlowych zawierających kodeinę lub guajakol.
Ból gardła. To zwykle objaw wirusowego zapalenia gardła lub anginy. Ulgę przyniesie płukanie gardła kilka razy dziennie naparami z szałwii oraz rumianku lub roztworami preparatów (Azuseptol, Salviasept). Można stosować także środki łagodzące ból gardła np. Homeovox, Syrop prawoślazowy. Przy uporczywym bólu pomocne są preparaty w sprayu, działające miejscowo przeciwzapalnie i przeciwbólowo, takie jak np. Hascosept.
Trudności w zasypianiu. Złagodzą stres i ułatwią zasypianie m.in. herbatka z melisy, relaksująca kąpiel (np. z olejkiem lawendowym), łagodna muzyka. Silne leki nasenne i uspokajające są niebezpieczne dla rozwijającego się płodu i mogą być podawane jedynie w wyjątkowych sytuacjach pod ścisłą kontrolą lekarza.
Zgaga, niestrawność. Na tą dolegliwość pomogą leki działające osłaniająco na błonę śluzową żołądka (np. Malox) lub zobojętniające nadmiar kwasu solnego (np. Ulgix, Rennie). Nie należy natomiast zażywać leków zmniejszających wydzielanie soków żołądkowych (np. Ranigast, Famidyna).